انواع فوبیا و درمان آن
تحریریه تولینک

تقریبا همه افراد در زندگی خود یک یا دو ترس غیرمنطقی را تجربه کرده اند (مثلا ترس از دندان پزشکی). این ترس ها معمولا خفیف هستند. اما زمانی که ترس آنقدر شدت می یابد که باعث اضطراب تهدید کننده و اختلال در زندگی روزمره می شود، فوبیا نامیده می شود.

ترس اساسا یک واکنش عادی انسان‌ها هنگام مواجهه با خطر است. این واکنش هدف محافظتی دارد. هنگام مواجهه با خطر، سیستم عصبی  هورمون آدرنالین ترشح و واکنش "مبارزه یا فرار" را فعال می‌سازد. تجمع آدرنالین انسان را آماده می‌سازد تا در برابر تهدید، مبارزه یا فرار کند. هم‌چنین آدرنالین باعث افزایش ضربان قلب و جریان بیشتر خون در عضلات بدن می‌شود و در نتیجه فرد می‌تواند در شرایط اضطراری بهتر عکس‌العمل نشان دهد؛ اما فوبیا، ترس بیمارگونه‌ای است که به شدت مبالغه‌آمیز و حتی توهمی است؛ به عبارت دیگر، مقدار ترسی که تجربه می‌شود متناسب با آن چه سبب ترس شده نیست و این نه تنها مفید و نجات‌دهنده نیست، بلکه سبب محدودیت‌ فعالیت‌های فرد شده و بر زندگی روزمره او تأثیر منفی به جا می‌گذارد.

طبق آمار منتشره از سوی مرکز ملی سلامت ذهنی آمریکا، در حدود ۱۰% از مردم درگیر نوعی هراس هستند. توضیحات متعددی از جمله نظریه‌های تکاملی و رفتاری، برای چگونگی پدیدآمدن و رشد هراس در انسان وجود دارد. امّا علت آن‌ها هر چه که باشد، هراس‌ها قابل درمانند و می‌توان با روش‌های شناخت درمانی و رفتار درمانی برآن‌ها فائق آمد.

هراس‌های زیر، شایعترین هراس‌هایی هستند که به عوارضی از قبیل سرگیجه، تهوع و نفس‌ تنگی می‌انجامند. در برخی موارد، این عوارض تشدید شده و به حمله‌های ناشی از وحشت منجر می‌شوند. 

هراس از عنکبوت ( Arachnophobia ) 

این هراس در زنان بیشتر از مردان وجود دارد.

 هراس از مار ( Ophidiophobia ) 

معمولاً به علل تکاملی، تجربیات شخصی یا تأثیرات فرهنگی به وجود می‌آید.

 هراس از ارتفاع ( Acrophobia ) 

این هراس ممکن است به حمله‌های اضطراب و خودداری از قرار گرفتن در مکان‌های مرتفع بیانجامد.

هراس از وضعیت‌های گریز ناپذیر ( Agoraphobia ) 

این هراس شامل مکان‌های تنگ و خفقان آور است. تقریبا در یک سوم افرادی که دارای اختلال وحشت هستند، این نوع هراس رشد می‌یابد.

هراس از سگ ( Cynophobia ) 

این هراس معمولاً به تجربیات خاص شخصی، مانند گاز گرفته شدن توسط سگ در دوران کودکی، ارتباط دارد.

هراس از تزریق ( Trypanophobia ) 

مثل برخی دیگر از هراس‌ها، این هراس هم گاهی درمان نشده باقی می‌ماند زیرا افراد از قرار گرفتن در موقعیت و امتحان کردن می‌ترسند.

هراس از پرواز ( Pteromerhanophobia ) 

معمولاً با استفاده از «در معرض قراردادن» درمان می‌گردد. یعنی فرد به تدریج و کم‌کم پرواز را تجربه می‌کند.

هراس از آلودگی ( Mysophobia ) 

این هراس احتمالا با اختلال وسواس فکری عملی ارتباط دارد.

هراس از دندان پزشکی ( Dentophobia )

 این فوبیا در بسیاری از افراد وجود دارد و مانع از مراجعه به موقع بسیاری به دندان پزشک می‌شود.

درمان:

تقریبا تمام روانشناسان از مکاتب مختلف عقیده دارند که بیمار فوبیک را باید با وضع فوبیک مواجه کرد. البته بعضی به روش درمانی حساسیت‌زدایی تدریجی و بعضی‌ها به روش غرقه‌سازی اعتقاد دارند. فرار از موقعیت وضع را مشکل‌تر می‌کند، فرانکل در زمینه درمان ترس معتقد بود اجتناب از نگرانی خود موجب افزایش نگرانی می‌شود. روش های متداول: روان درمانی، رفتار درمانی، دارو درمانی.

,

مقاله های مرتبط

متن دیدگاه

دیدگاه ها