زنجفیل
تحریریه تولینک

زنجفیل یا زنجبیل در ایران باستان با نام شنگویر شناخته می‌شده؛ گیاهی چندساله که دارای قسمت‌های زیرزمینی (ریزوم‌های  غده‌ای) است وهمین ریزوم‌های زیر خاک مورد استفاده دارویی، آشپزی و... قرار می‌گیرد. از داخل این ریزوم‌ها، ساقه، برگ و گل زنجیفل می‌روید که پس از خشک شدن، ریزوم‌ها خارج و مورد استفاده قرار می‌گیرد. زنجفیل گیاه بومی هندوستان است که امروزه در شمال آفریقا، جنوب آسیا و آفریقای شمالی کشت می‌شود و با توجه به محل کشت در رنگ‌های زرد، سفید و قرمز وجود دارد. هند با تولید 1/2  میلیون تن زنجفیل در سال، بزرگ‌ترین تولیدکننده زنجفیل است و چین در مقام دوم قرار دارد. در هندوچین قدیم، زنجیفیل کاربرد زیادی چه در آشپزی و چه در طب سنتی این نواحی داشته است. در قرن 13 میلادی، اروپاییان با این گیاه آشنا شدند و زنجفیل را به عنوان ادویه در طبخ غذا مورد استفاده قرار دادند.

خواص 

در یک نگاه کلی، زنجفیل گیاهی  ضد تهوع، مقوی قلب، ضد لخته شدن خون ، ضد باکتری، آنتی اکسیدان، ضد سرفه، ضد سموم کبدی، ضد التهاب، ادرارآور، کاهش دهنده اسپاسم، محرک سیستم ایمنی، ضد نفخ شکم، پایین آورنده کلسترول خون، محرک گردش خون و محرک هضم غذا است که می‌تواند در درمان بیماری‌هایی مانند کم اشتهایی عصبی، برونشیت، رماتیسم و ... مورد استفاده قرار بگیرد. تحقیقات نشان داده جینجرول که مهم ترین جزء تشکیل دهنده زنجفیل محسوب می‌شود و طعم تند و خاص زنجفیل ناشی از همین ماده است، از رشد سلول‌های سرطانی مخصوصا سرطان روده بزرگ جلوگیری می‌کند.

خوردن زنجفیل باعث  افزایش ترشح بزاق دهان و آنزیم‌های مجرای گوارشی می‌شود که به هضم و جذب مواد غذایی کمک می کند.

مصارف زنجبیل

زنجفیل به دو صورت تازه و پودر قابل استفاده است. بی شک زنجفیل تازه خواص بیشتری دارد و پودر زنجفیل به مرور زمان و با کهنگی بیشتر خواصش را از دست می‌دهد؛ در نتیجه در صورت استفاده از پودر زنجیفل به تاریخ تولید آن دقت کنید یا در خانه آن را درست کنید.  در مکتب آشپزی هندی، چینی و ژاپنی، زنجفیل ادویه‌ای پرطرفدار است که مصرف زیادی دارد؛ رواج و کاربردی  شبیه زعفران یا رب در مکتب آشپزی ایرانی. ترشی زنجفیل که از ورقه‌های نازک زنجفیل درست می‌شود و به رنگ صورتی ملایم در می‌آید، همیشه در سفره‌ غذای چینی‌ها و هندی‌ها حضور دارد. اروپایی‌ها هم با پی بردن به خواص زنجفیل،  این چاشنی را به غذاهایشان اضافه کردند. امروزه از زنجبیل برای تهیه شیرینی، بیسکوئیت و حتی آب نبات هم استفاده می‌شود که این محصولات علاوه بر تندی ملایم زنجبیل، خاصیت ضدنفخ و ضدتهوع دارند.

میزان مصرف مجاز

براساس طب سنتی، گیاه زنجفیل طبیعتی گرم و محرک دارد؛ در نتیجه هر چند برای درمان برخی بیماری‌ها استفاده می‌شود اما امکان حساسیت زایی دارد و باید میزان مصرف آن را کنترل کرد.  مصرف روزانه 3 گرم زنجفیل مجاز است که می‌توان در 2 یا 3 نوبت یا به صورت یک جا مصرف کرد.  مصرف بیش از اندازه زنجفیل ممکن است باعث ایجاد سوزش سردل یا اختلال در سیستم عصبی شود. خوردن آن برای کودکان زیر 2 سال توصیه نمی‌شود و کسانی که سنگ کلیه دارند، داروهای قلبی و دیابتی مصرف می‌کنند و خانم‌ها در دوران شیردهی و بارداری بهتر است قبل از مصرف زنجفیل با پزشک خود مشورت کنند.

ترکیبات زنجفیل

ترکیبات اصلی زنجفیل عبارتند از: انواع قندها (50 تا 70 درصد)، چربی‌ها ( 3 تا 18 درصد)، اولئورزین(4 تا 5/7درصد) و ترکیبات سوزاننده (1 تا 3 درصد). یک قاشق غذاخوری زنجبیل تازه که حدود 6 گرم وزن دارد ، 5 کالری انرژی تولید می‌کند. یک گرم کربوهیدرات و مقدار بسیار جزئی چربی، پروتئین و فیبر هم در این مقدار زنجفیل موجود است.

مقاله های مرتبط

متن دیدگاه

دیدگاه ها